โอนเงินผิดบัญชีเพราะพิมพ์เลขผิด แต่ธนาคารนิ่งเฉย ฎีกา 8557/2568 ชี้ ฟ้องธนาคารให้คืนเงินได้

โอนผิดบัญชีแล้วเงินยังค้างอยู่ในธนาคาร ไม่มีใครโต้แย้ง ธนาคารจะนิ่งเฉยไม่ได้ ผู้โอนฟ้องให้ธนาคารคืนเงินได้

พิมพ์ตัวเลขผิดเพียงหลักเดียว เงินก็ไปอยู่ในบัญชีของคนแปลกหน้า เรื่องนี้เกิดขึ้นได้กับทุกคน และสิ่งที่ทำให้หลายคนหมดหวังคือ เมื่อติดต่อเจ้าของบัญชีไม่ได้ ธนาคารก็มักตอบว่า “ต้องรอเจ้าของบัญชียินยอม”

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 8557/2568 วางแนวที่น่าสนใจว่า ในบางสถานการณ์ ผู้โอนสามารถฟ้องธนาคารให้คืนเงินได้โดยตรง

ผู้โอนพิมพ์เลขบัญชีผิดไปหนึ่งหลัก ทำให้เงิน 31,000 บาทเข้าบัญชีของบุคคลอื่นที่เปิดไว้กับธนาคารแห่งหนึ่ง ผู้โอนแจ้งความ ตำรวจออกหมายอายัด และธนาคารก็อายัดเงินจำนวนนั้นไว้แล้ว

แต่เมื่อผู้โอนทวงถามให้ธนาคารคืนเงิน ธนาคารกลับเพิกเฉย ผู้โอนจึงฟ้องธนาคาร ศาลชั้นต้นให้ธนาคารชำระเงิน ศาลอุทธรณ์แผนกคดีผู้บริโภคกลับคำพิพากษาให้ยกฟ้อง โดยเห็นว่าผู้โอนไม่มีอำนาจฟ้องธนาคาร ผู้โอนจึงขออนุญาตฎีกา และศาลฎีกาแผนกคดีผู้บริโภคอนุญาต

ศาลฎีกาพิพากษากลับคำพิพากษาศาลอุทธรณ์ ให้บังคับตามศาลชั้นต้น คือธนาคารต้องคืนเงิน 31,000 บาท พร้อมดอกเบี้ยร้อยละ 3 ต่อปีนับถัดจากวันฟ้อง ให้ผู้โอน

เหตุผลสำคัญคือ ผู้โอนผิดไม่ได้ตั้งใจฝากเงินให้เจ้าของบัญชี ธนาคารจึงไม่มีหน้าที่ต้องคืนเงินก้อนนี้ให้เจ้าของบัญชี และเมื่อธนาคารเป็นผู้ประกอบธุรกิจที่ประชาชนไว้วางใจ ธนาคารควรติดต่อให้เจ้าของบัญชีมาแสดงตัวหรือโต้แย้ง เมื่อไม่มีใครโต้แย้งสิทธิในเงิน และเงินยังอยู่ในความครอบครองของธนาคาร การนิ่งเฉยจึงเป็นการโต้แย้งสิทธิของผู้โอน ผู้โอนจึงมีอำนาจฟ้อง และติดตามเอาเงินคืนได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1336

มาตรา 1336 ให้เจ้าของทรัพย์สินมีสิทธิติดตามเอาคืนซึ่งทรัพย์สินของตนจากผู้ไม่มีสิทธิยึดถือไว้ ศาลมองว่าเจ้าของบัญชีปลายทางไม่ใช่ผู้ฝากเงินก้อนนี้ ธนาคารจึงไม่มีหน้าที่คืนเงินให้เขา และเมื่อเงินยังอยู่ในธนาคารโดยไม่มีใครโต้แย้ง ผู้โอนจึงติดตามเอาเงินคืนจากธนาคารได้

จุดที่ทำให้คดีนี้แตกต่าง คือเงินยังถูกอายัดอยู่ในธนาคาร และเจ้าของบัญชีไม่เคยมาอ้างสิทธิ ศาลจึงไม่ยอมให้ธนาคารอ้างความเป็นกลางเพื่อปล่อยเรื่องค้างไว้โดยไม่มีที่สิ้นสุด

• ติดต่อธนาคารต้นทางทันทีที่รู้ว่าโอนผิด และขอเลขที่เรื่อง
• แจ้งความเพื่อให้มีหลักฐานและขอให้ออกหมายอายัดเงิน
• ทำหนังสือทวงถามถึงธนาคารปลายทางเป็นลายลักษณ์อักษร เก็บสำเนาไว้
• ถ้าเงินยังอยู่ในบัญชีและไม่มีใครโต้แย้ง แต่ธนาคารเพิกเฉย ฎีกานี้เป็นแนวทางในการใช้สิทธิทางศาล

ไม่ควร เงินนั้นไม่ใช่ของเขา และการเอาไปใช้อาจทำให้เกิดความรับผิดตามกฎหมาย ควรติดต่อธนาคารเพื่อคืนเงิน

ไม่เสมอไป คดีนี้มีข้อเท็จจริงสำคัญ คือเงินถูกอายัดค้างอยู่ในธนาคาร ไม่มีใครโต้แย้ง และธนาคารเพิกเฉยหลังถูกทวง หากข้อเท็จจริงต่างไป ผลอาจต่าง